Ο Άγιος Μιχαήλ Πακνανάς, γεννήθηκε στην Αθήνα από ενάρετους γονείς το 1750 μ.Χ. Μεγάλωνε σε μια συνοικία κοντά στην Ακρόπολη, της Βλασσαρούς, όπως λεγόταν, στο σημερινό χώρο της Αρχαίας Αγοράς.
Εκείνα τα δύσκολα χρόνια της Τουρκοκρατίας, που η σκλαβιά πλάκωνε την πατρίδα μας, οι γονείς του Μιχαήλ ήταν φτωχοί αγρότες, έτσι ο Άγιος από μικρός δούλευε σαν κηπουρός. Μια μέρα ενώ επέστρεφε στην Αθήνα από κάποιο χωριό που είχε πάει για δουλειά, Τούρκοι χωροφύλακες ξαφνικά τον συλλαμβάνουν, τον χτυπούν και τον φυλακίζουν. Ο λόγος; Τον κατηγόρησαν άδικα ότι μετέφερε κρυφά μπαρούτι για τους επαναστάτες Έλληνες. Χωρίς να του δώσουν το δικαίωμα να μιλήσει, τον οδηγούν στον κριτή και έπειτα τον φυλακίζουν σε έναν πύργο που ήταν χτισμένος στα Προπύλαια της Ακρόπολης.
Μόνος, φυλακισμένος, ανυπεράσπιστος βρίσκεται ο νεαρός Μιχαήλ στα χέρια των Τούρκων, που… θα τον αφήσουν ,υπόσχονται, ελεύθερο και θα του σώσουν τη ζωή αν αρνηθεί την πίστη του και γίνει Μωαμεθανός.
Όμως ο ευσεβής και έντιμος εκείνος Αθηναίος, δεν λυγίζει μπροστά στις υψωμένες χατζάρες των Τούρκων, ούτε πτοείται από τα δελεάσματα που χρησιμοποιούν. Ο Μιχαήλ σε κάθε τους πρόταση, σε κάθε απειλή απαντά σταθερά και με ύφος αγέρωχο: «Δεν τουρκεύω». Οι Τούρκοι αρχίζουν τα βασανιστήρια για να λυγίσουν τον μάρτυρα.
Κάθε μέρα του πληγώνουν το κορμί, τον χτυπούν ώσπου να πέσει αναίσθητος από τον πόνο και τις κακουχίες. Περιμένουν να ακούσουν από τον νεαρό 18χρονο πως δεν αντέχει άλλο και θα συνεργαστεί μαζί τους. Πόσο να αντέξει ακόμα; Όμως το παλληκάρι του Θεού, μένει αλύγιστο. Δεν αλλάζει την πίστη του!
Μετά από 30 μέρες βασανιστηρίων τον οδηγούν στον διοικητή της πόλης, ο οποίος προσπαθεί με υποσχέσεις και κολακείες να του αλλάξει τη γνώμη. Μένει κατάπληκτος ο διοικητής από την σταθερότητα του Μιχαήλ. «Δεν τουρκεύω!», ακούγεται από τα χείλη, μα πιο πολύ το φωνάζει η καρδιά του.
Αφού τίποτε δεν κατάφερε ο διοικητής τον στέλνει στο πασά. Πονηρά σκεπτόμενος ο πασάς, του κάνει μια άλλη πρόταση : «Αρνήσου εδώ σε μας, την πίστη σου για να σώσεις τη ζωή σου και μέσα σου μείνε χριστιανός».
Με την υπόθεση του Θεού όμως, δεν κάνουμε ούτε εκπτώσεις, ούτε παζάρια. Δεν αρνείται τον Χριστό ο Μιχαήλ ούτε από μέσα, ούτε από έξω του. Είναι χριστιανός σε όλα! Στα λόγια, στην καρδιά, στη ζωή! Έτσι δίνει στον πασά την απάντηση: «Τέτοια άτιμα τερτίπια, πασά μου, δεν ταιριάζουν σε χριστιανό. ΔΕΝ ΤΟΥΡΚΕΥΩ!».
Θεριό ανήμερο ο πασάς για τον Έλληνα σκλάβο που τόλμησε και ύψωσε το χριστιανικό του ανάστημα. Τον καταδικάζει σε θάνατο. «Χαίρων και ευχαριστών τον Κύριο», βαδίζει στον τόπο του μαρτυρίου ο Μιχαήλ, που τον αξιώνει αυτής της τιμής.
Στους στύλους του Ολυμπίου Διός, το πιστό παιδί του Θεού, γονατίζει. Κάνει την προσευχή του και ζητά το έλεος και τη χάρη του Θεού για να τον ενισχύσουν αυτή την ώρα.
Σκύβει το κεφάλι του. Ο δήμιος στην αρχή τον χτυπά με αντεστραμμένο το ξίφος στο λαιμό για να τον εκφοβίσει, περιμένοντας πως ο Άγιος θα λυγίσει.
Όμως το παλληκάρι του Χριστού μένει αλύγιστο, ατάραχο. Με γενναία φωνή
λέει στον δήμιο: «Χτύπα για την πίστη».
Τότε ο δήμιος σήκωσε το σπαθί και έδωσε το τελευταίο χτύπημα στον Άγιο. Η αγνή και καθαρή ψυχή του φτερούγισε στον ουρανό, στην αγκαλιά του Θεού. Στον Χριστό που αγάπησε με όλη τη ψυχή του ο Άγιος Μιχαήλ ο Πακνανάς!
Ήταν το έτος 1771 μ.Χ., που η Εκκλησία μας πλούτισε με έναν ακόμη μάρτυρα. Ας ζητούμε την πρεσβεία του Αγίου Μιχαήλ για να μπορούμε κι εμείς να αντιστεκόμαστε σε όλα όσα μας χωρίζουν από τον Χριστό μας, ας ζητούμε την προσευχή του Αγίου για να αγωνιζόμαστε κι εμείς μέσα στις όποιες συνθήκες να είμαστε αληθινά παιδιά του Θεού, με τα λόγια και με τη ζωή μας.
*Μπορεί να ειπωθεί στο τέλος κι αυτό:
1. Στην πρώτη κολώνα του Ολυμπίου Διός στην Αθήνα, διακρινόταν το
ακόλουθο επιγραφικό χάραγμα: «1771 Ιουλίου 9 απεκεφαλίσθη ο Πακνανάς
Μιχάλης».
2. Από το 2010 έχει καθιερωθεί να τελείται υπαίθρια Θεία Λειτουργία ανήμερα
της γιορτής του Αγίου στον τόπο του μαρτυρίου του.
Ἀπολυτίκιον Ἦχος α’.
Τοῦ δολίου πατήσας εὐθαρσῶς τὰ φρυάγματα ἐν ἐσχάτοις ἔτεσι, μάκαρ, Ἰησοῦν
ὡμολόγησας, αἱμάτων σου δὲ ῥείθροις, Μιχαήλ, ἡγίασας τὴν γῆν τῶν Ἀθηνῶν καί ὑπόδειγμα
ἐδείχθης ἅπασιν εὐσεβέσι, πίστει κράζουσι· Δόξᾳ τῷ ποιητῇ σου καί Θεῷ, δόξα τῷ σέ
στεφανώσαντι, δόξα τῷ ποδηγέτην σέ στεῤῥόν ἡμῖν δωρήσαντι.
Έτερον Ἀπολυτίκιον Ἦχος γ’
Θείας πίστεως.
Θείας πίστεως, ὁμολογίᾳ, κατηγλάϊσας, τὴν ἐκκλησίαν, καὶ Ἀθλοφόρων τὴν χορείαν
κατηύφρανας, σὺ τῶν ανόμων κατετρόπωσας φάλαγγας, καὶ αριστείας βραβεῖα ἀπείληφας,
Μάρτυς ἔνδοξε, Χριστὸν Μιχαὴλ ἱκέτευε, δωρήσασθαι ἡμῖν τὸ μέγα ἔλεος.
Έτερον Ἀπολυτίκιον Ἦχος δ΄
Ταχὺ προκατάλαβε.
Νεότητι σώματος τὸν παλαμναῖον ἐχθρόν, ἀθλήσας κατέβαλες, ὑπὲρ Χριστοῦ τοῦ Θεοῦ,
τμηθεὶς τὸν αὐχένα σου· ὅθεν τῶν Ἀθηναίων ἡ περίδοξος πόλις μέλπει τὴν ἄθλησίν σου,
Μιχαὴλ Νεομάρτυς· ἐκ ταύτης γὰρ ὡς ἄνθος εὐῶδες ἐβλάστησας.
Τραγούδι για τους Νεομάρτυρες: https://www.youtube.com/watch?v=ylGrLLxPt3o